دوشنبه 29 مرداد 1397 | Monday 20 th of August 2018 صفحه اصلی گروه الکترونیکی کامپیوتر
3-8- ساختار مدل های ریاضی MSS

در این بخش عناوین اصلی مدل­های ریاضی MSSرا که شامل اجزا و ساختار مدل­ها هستند، شرح می­دهیم.

اجزا مدل­های ریاضی MSS:

همه مدل­ها از سه جزء تشکیل شده­اند: متغیرهای تصمیم، متغیرهای کنترل­ناپذیر ( پارامترها) و  متغیرهای نتیجه (خروجی). روابط ریاضی این اجزا را به یکدیگر متصل می­کند. در مدل­های غیر کمی  روابط سمبولیک و یا کیفی هستند. نتایج تصمیمات بوسیلهایجاد تصمیم (مقدار متغیرهای تصمیم)، تعیین  عواملی که نمی­توانند بوسیله تصمیم­گیرنده کنترل شوند و روابط بین متغیرها، تعریف می­شوند. فرایند مدل­سازی شامل تعیین متغیرها و روابط بین انها است. حل یک مدل، مقادیر اینها و متغیرهای نتیجه را  تعیین می­کند.

متغیرهای نتیجه سطح اثر بخشی سیستم­ها را منعکس می­کند و این که چگونه سیستم اجرا می­شود و یا چطور هدفش را بدست می­اورد، را نیز نشان می­دهد. این متغیرها  خروجی سیستم هستند. مثال های متغیرهای نتیجه در جدول 3-3  نشان داده شده­اند. متغیرهای نتیجه متغیرهای وابسته  را بررسی کرده­اند. متغیرهای نتیجه میانی، گاهی در مدل­سازی برای تعیین خروجی­های میانی، استفاده می­شوند.

 

جدول 3-3-    مثال­هایی از اجزاء مدل

 

ناحیه (فضا)

متغیرهای تصمیم

متغیرهای نتیجه

پارامترها و متغیرهای غیر قابل کنترل

 

سرمایه­گذاری مالی

گزینه­ها و مقادیر سرمایه­گذاری

مدت سرمایه­گذاری

 وقت سرمایه­گذاری

درامد کلی، میزان ریسک بازگشت درامد در سطح تسویه­پذیری سهم

میزان تورم

نرخ بهره پایه

رقابت اقتصادی

بازاریابی

بودجه تبلیغات، موقعیت تبلیغات

سهم بازار، رضایت مشتری

درامد مشتریان، فعالیت رقیب­ها

 

تولید کردن

مقدار و اندازه تولید، سطوح موجودی

برنامه­های تصحیح(جبران)

هزینه کلی، سطح کیفیت

رضایت کارمندان

ظرفیت ماشین، تکنولوژی

قیمت مصالح(اجناس)

حسابداری

استفاده از کامپیوترها، برنامه زمانی حسابرسی

هزینه پردازش داده­ها

میزان خطا

تکنولوژی کامپیوتر، میزان مالیات

نیازمندی­های قانونی

حمل و نقل

برنامه زمانی حمل، استفاده از         کارت هوشمند

هزینه حمل و نقل کلی، پرداخت زمان شناور

تحویل(ارائه) فاصله

مقررات

سرویس کردن(تعمیرات)

سطوح کارمندان

رضایت مشتری

تقاضا برای سرویس

 

 متغیرهای تصمیم:

متغیرهای تصمیم روش­های پیشنهاد، یک اقدام را توصیف می­کنند.تصمیم­گیرنده­ها متغیرهای تصمیم را کنترل می­کنند مثلا در مسئله سرمایه­گذاری مقدار سرمایه­گذاری در اوراق­بهادار یک متغیر تصمیم است. در مسئله زمانبندی متغیرهای تصمیم  مردم، زمانها  و برنامه­های زمانبندی هستند. بقیه مثال ها در جدول3-2،  لیست شده­اند.

متغیرهای کنترل­ناپذیر یا پارامترها:

در هر وضعیت تصمیم­گیری، عامل­هایی وجود دارند که بر روی متغیرهای نتیجه تاثیر می­گذارند اما      تحت کنترل تصمیم­گیرنده نیستند. هر کدام از این فاکتورها می­توانند در مواردی که پارامتر به کار برده          می­شود، ثابت باشند و یا اینکه می­توانند متغیر باشند. مثلا میزان سود اولیه، قانون ساختمان­های شهر، تنظیم مالیات، هزینه­های برنامه­های سودمند، مثال­هایی از این عامل­ها هستند. بیشتر این عامل­ها کنترل­ناپذیراند. برخی از این متغیرها برای تصمیم­گیران حدی تعیین می­کنند  بنابراین محدودیت­های مسئله را شکل می­دهند.

متغیرهای نتیجه میانی:

متغیرهای نتیجه میانی، خروجی­های میانی را برمی­گردانند. به عنوان مثال در تعیین زمانبندی ماشین، ضایعات، یک متغیر نتیجه میانی است و سود کلی متغیر نتیجه است. مثال دیگر حقوق کارمندان است، که یک متغیر تصمیم را برای مدیریت، شکل می­دهد. همچنین رضایت­مندی کارمندان را تعیین می­کند (متغیر میانی) و         در پایان، سطح بهره­وری (نتیجه نهایی) را مشخص می­کند.

ساختار مدل­های ریاضی MSS:

اجزا مدل­های وابسته به مقدار با عبارات، معادلات و یا نامعادلات ریاضی به یکدیگر متصل شده­اند. یک مدل مالی خیلی ساده P=R-C   است که P:سود وR: درامد وC:هزینه، است. این معادله به توصیف روابط بین این متغیرها می­پردازد. یک مدل مالی معروفدیگر، مدل مبلغ نقدی حاضر است:

(3-1)

 

مبلغ حاضر P =، پرداخت اینده به دلار F =، نرخ سود(درصد) i =و تعداد سال­ها n =.

معادله فوق فرد را قادر می­سازد تا به اسانی ارزش پرداخت ، 000/100 دلاری از امروز تا پنج سال اینده با نرخ سود 10 درصد را تعیین نماید ،

بهینه­ سازی برنامه­ سازی ریاضی:

برنامه­نویسی خطی بهترین روش از بین ابزارهای بهینه­سازی است که به برنامه­نویسی ریاضی معروف است. که به طور ممتد در سیستم پشتیبان تصمیم­گیری  استفاده می­شود. مدل­های برنامه­نویسی خطی کاربردهای خیلی مهمی درتمرینات دارند.

برنامه­ نویسی ریاضی:

یک خانواده ازابزارهای  طراحی شده برای کمک به حل مسائل مدیریتی است که تصمیم­گیرنده­ها باید منابع کمیاب را از طریق مقایسه فعالیت­ها برای بهینه­سازی یک هدف قابل اندازه­گیریای بهینه سازی یت هادهندندروف است. اختصاص دهند. مثلا توزیع زمان ماشین در بین تولیدات مختلف، یک نمونه از مسائل تخصیص است.

Compatability by:
آخرین به روز رسانی سایت: سه شنبه, 22 اسفند 1391 - 00:26